Hemoroid Hastalığı: Kliniği, Tanısı, Tedavisi

Hemoroidler, anal kanalda fizyolojik olarak bulunan damarsal yastıklardır. Bu yapılar kontinans mekanizmasına katkıda bulunur. Ancak patolojik genişleme ve yer değiştirme durumunda hemoroidal hastalık ortaya çıkar.

Anatomi ve Tipler

İç Hemoroidler

• Kaynak: Üst hemoroidal yastıklar

• Yerleşim: Dentat çizgisinin üstü

• İnnervasyon: Visseral sinirler (ağrıya duyarsız)

• Klinik: Kanama, mukus, prolapsus; ağrı genellikle olmaz.

Dış Hemoroidler

• Yerleşim: Dentat çizgisinin altı

• İnnervasyon: Spinal sinirler (somatik)

• Klinik: Tromboze olduklarında ani ve şiddetli ağrı.

İnternal Hemoroid Evreleri (Goligher Sınıflaması)

Risk Faktörleri

• Kronik kabızlık ve uzun süreli ıkınma

• İshal

• Gebelik ve pelvik basınç artışı

• İleri yaş → bağ dokusunda zayıflama

• Uzun süre oturma

• Pelvik tümörler

• İç anal sfinkter hipertrofisi

• Venöz pleksus genişlemeleri

Klinik Bulgular

• Asemptomatik olgular: Hastaların yaklaşık yarısı

• Belirti verenlerde:

  • Rektal kanama (genellikle parlak kırmızı, damla damla)

  • Tromboze eksternal hemoroidde ağrı

  • Anal bölgede kaşıntı

  • Temizlenme sırasında kitle hissi

  • Mukoza irritasyonuna bağlı nemlilik ve akıntı hissi

Ağrı varlığı, çoğunlukla tromboze eksternal hemoroid veya komplike iç hemoroid (boğulma, tromboz) düşündürmelidir.

Ayırıcı Tanıda Düşünülmesi Gerekenler

Tanı

• Öykü ve fizik muayene (perianal inspeksiyon, dijital rektal muayene, anoskopi)

• Anoskopi: İç hemoroidlerin evresini belirlemede altın standarttır.

• Rektoskopi / Kolonoskopi: 50 yaş üstü veya atipik kanama durumlarında ek değerlendirme yapılmalıdır.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS) – Hemoroid Hastalığı

1. Hemoroid hastalığı nedir?

Hemoroid hastalığı, anal kanalda fizyolojik olarak bulunan hemoroidal damarsal yastıkların genişlemesi ve yer değiştirmesi sonucu ortaya çıkan bir durumdur. Normalde kontinans mekanizmasına katkı sağlayan bu yapılar, patolojik hale geldiğinde kanama, prolapsus ve kaşıntı gibi şikâyetlere neden olabilir.

2. Hemoroid tipleri nelerdir?

• İç hemoroidler: Dentat çizgisinin üstünde yer alır, ağrısızdır, genellikle kanama ve prolapsus ile belirti verir.

• Dış hemoroidler: Dentat çizgisinin altında yer alır, ağrılı olabilir. Tromboze olduğunda ani ve şiddetli ağrıya neden olur.

3. Hemoroid evreleri nelerdir?

Goligher sınıflamasına göre:

4. Hemoroid hastalığının nedenleri nelerdir?

• Kronik kabızlık

• Uzun süreli ıkınma

• Gebelik ve pelvik basınç artışı

• İleri yaşa bağlı bağ dokusu zayıflığı

• Uzun süre oturma

• Pelvik tümörler

• Venöz pleksus genişlemeleri

• İç anal sfinkter hipertrofisi

5. Hemoroid belirtileri nelerdir?

• Parlak kırmızı rektal kanama

• Tromboze eksternal hemoroidde ağrı

• Anal bölgede kaşıntı

• Temizlenme sırasında kitle hissi

• Nemlilik ve akıntı hissi

• Komplike hemoroidlerde şiddetli ağrı

6. Hemoroid hastalığı ile karışabilecek durumlar nelerdir?

7. Hemoroid tanısı nasıl konur?

• Fizik muayene: Perianal inspeksiyon ve dijital rektal muayene

• Anoskopi: İç hemoroid evresini belirlemede altın standarttır.

• Rektoskopi / Kolonoskopi: 50 yaş üstü veya atipik kanamalarda ek inceleme yapılır.