Herpes Simpleks Virüsün Yaptığı Enfeksiyonlar (HSV-1 ve HSV-2)

1. Primer Enfeksiyon

· Özellikle çocuklukta görülür ve sıklıkla HSV tip 1 tarafından yapılır.

· Oral lezyonlar, gingivostomatit, farenjit ve tonsillit şeklinde kendini gösterir.

· Primer enfeksiyon saptandığında tedavi edilmelidir.

Yetişkinlerde primer enfeksiyon tedavisi:

1. · Asiklovir: 3 × 400 mg, 7-10 gün ya da

2. · Valasiklovir: 2 × 1000 mg, 7-10 gün

Tedavi, virüsün latent hale gelmesini veya reaktivasyonlarını önlemez; ancak lezyon süresini, bulaştırıcılığı ve ateş gibi sistemik semptomları azaltır.

2. Herpesvirus Reaktivasyonları

Her iki tip de özellikle immunsuppresif bireylerde reaktivasyonla göz, merkezi sinir sistemi ve iç organlarda enfeksiyon yaparak ciddi klinik tablolar oluşturabilir ve bu tutulumlar sistemik antiviral verilmesini gerektirdiği gibi altta yatan immunsupresif durumun araştırılmasını ve tedavisini de gerektirir.

Burada tedavisi detaylandırılacak olan kısım herpes simpleks virüsün immun sistemi sağlam bireylerde de görülen cilt reaktivasyonları olan herpes labialis ve herpes genitalistir.

Herpes Labialis

Daha çok HSV-1'le meydana gelir.

Yetişkinlerde ortalama yılda 1 kez görülür.

Alttaki maddede yazan durumları sağlamayan herpes labialis tedavi gerektirmez. Nadiren lidokain (ağrıyı azaltır)ve asiklovir (çok az da olsa ağrı süresini ve lezyon süresini kısaltır) içeren kremler reçete edilebilir.

Sık tekrarlayan, çok ağrılı olan, hayat kalitesini bozan ya da ciddi sistemik komplikasyonlarla (örn. eritema multiforme) birlikte gelişen herpes labialis durumunda 2 çeşit tedavi seçeneği vardır

1. Epizodik tedavi

Lezyon öncesi belirti verenlerde prodromal semptomların (karıncalanma, parestezi, kaşıntı, ağrı vb) başlamasıyla tedaviye başlar. Dozlar her kaynakta farklı geçse de GFR'si normal olan bireyde aşağıdakilerden biri seçilebilir:

1. Asiklovir: 3 × 400 mg, oral, 5 gün

2. Valasiklovir: 2 × 500 mg, oral 3 gün

3. Valasiklovir: 2 × 2000 mg, oral 1 gün

4. Famsiklovir 2x750 mg, oral 1 gün

2. Kronik baskılayıcı tedavi

Lezyon öncesi belirti vermeyen, çok sık çok şiddetli tekrarlamalar yaşayan ya da komplikasyonlu şekilde tekrar edenlerde tercih edilir. Dozlar her kaynakta farklı geçse de GFR'si normal olan bireyde aşağıdakilerden biri seçilebilir:

1. Asiklovir: 2 × 400 mg, oral ya da

2. Valasiklovir: 1 × 500 mg, oral

Baskılayıcı tedaviye devam etme gerekliliği yıllık olarak değerlendirilmelidir

Herpes Genitalis

Daha çok HSV-2'yle meydana gelir.

Genital herpese sahip yetişkinlerde ortalama yılda 4 kez görülür.

İlk saptandığında primer herpes genitalis olarak değerlendirilip tedavi edilmelidir.

1. Asiklovir: 3 × 400 mg, 7-10 gün, oral ya da

2. Valasiklovir: 2 × 1000 mg, 7-10 gün, oral

Tedavi, virüsün latent hale gelmesini veya reaktivasyonlarını önlemez; ancak lezyon süresini, bulaştırıcılığı ve ateş gibi sistemik semptomları azaltır.

Yılda 6'dan fazla kez tekrarlayan, çok ağrılı olan, hayat kalitesini bozan, ciddi sistemik komplikasyonlarla (örn. eritema multiforme) birlikte gelişen herpes genitalis durumunda ya da cinsel partnere bulaş riskini azaltmak isteyenlerde 2 çeşit tedavi seçeneği vardır

1. Epizodik tedavi

Lezyon öncesi belirti verenlerde prodromal semptomların (karıncalanma, parestezi, kaşıntı, ağrı vb) başlamasıyla tedaviye başlar. Dozlar her kaynakta farklı geçse de GFR'si normal olan bireyde aşağıdakilerden biri seçilebilir:

1. Asiklovir: 3 × 800 mg, oral, 2 gün

2. Valasiklovir: 2 × 500 mg, oral 3 gün

3. Valasiklovir: 1 × 1000 mg, oral 5 gün

4. Famsiklovir 2x750 mg, oral 1 gün

2. Kronik baskılayıcı tedavi

Lezyon öncesi belirti vermeyen, çok sık çok şiddetli tekrarlamalar yaşayan ya da komplikasyonlu şekilde tekrar edenlerde tercih edilir. Dozlar her kaynakta farklı geçse de GFR'si normal olan bireyde aşağıdakilerden biri seçilebilir:

1. Asiklovir: 2 × 400 mg, oral

2. Valasiklovir: 1 × 500 mg, oral

3. Famsiklovir 2x250 mg, oral

Baskılayıcı tedaviye devam etme gerekliliği yıllık olarak değerlendirilmelidir

----------------------

Herpes Simpleks Virüsü (HSV-1 ve HSV-2) Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

1. Herpes simpleks virüsü (HSV) nedir?

HSV, tekrarlayan veziküloülseratif lezyonlara yol açan bir virüstür. İki tipi vardır:

· HSV-1: Genellikle ağız ve çevresinde (oral mukozada) görülür; bazen genital bölgeyi de etkileyebilir.

· HSV-2: Daha çok genital bölgede lezyon oluşturur; ancak HSV-1’in tuttuğu bölgeleri de etkileyebilir.

Her iki tip, nadiren göz, cilt, merkezi sinir sistemi ve iç organlarda ciddi enfeksiyonlara yol açabilir.

2. HSV enfeksiyonu hangi yaşlarda görülür?

· Çocukluk: Primer enfeksiyon genellikle çocuklukta görülür.

· Yetişkin: Reaktivasyonlar sıklıkla ciltte görülür ve yetişkinlerde herpes labialis-herpes genitalis olarak ortaya çıkar.

3. Primer HSV-1 enfeksiyonu nasıl kendini gösterir?

· Oral lezyonlar ve veziküller

· Gingivostomatit (diş etlerinde ve ağız içinde iltihap)

· Farenjit ve tonsillit

· Ateş ve halsizlik gibi sistemik semptomlar

4. HSV primer enfeksiyonu nasıl tedavi edilir?

Yetişkinlerde sistemik antiviral ilaçlar kullanılır:

· Asiklovir: 3 × 400 mg, oral, 7–10 gün ya da

· Valasiklovir: 2 × 1000 mg, oral, 7–10 gün

Tedavi virüsün latent hale gelmesini veya ilerideki reaktivasyonlarını önlemez; ancak lezyon süresini kısaltır, bulaşıcılığı azaltır ve sistemik semptomları hafifletir.

5. Herpes labialis nedir ve nasıl tedavi edilir?

· HSV-1’in tekrar aktive olması ile ortaya çıkar.

· Genellikle yılda bir kez görülür.

· Sık görülenlerde, yaşam kalitesini bozan vakalarda epizodik ya da kronik baskılayıcı şekilde tedavi seçenekleri vardır.

6. HSV bulaşmasını önlemek için neler yapılabilir?

· Lezyonlu dönemlerde cilt teması sınırlanmalı

· Ortak çatal, bardak veya havlu kullanımından kaçınılmalı

· Eller sık yıkanmalı

Kaynak: https://www.uptodate.com/contents/search