Üretrit

N34.2

Üretrit: Belirtiler, Etkenler ve Tedavi

Üretrit, üretranın inflamasyonu olarak tanımlanır ve enfeksiyöz ya da enfeksiyöz olmayan kökenli olabilir. Çoğunlukla alt üriner sistem semptomları ile ortaya çıkar ve diğer alt idrar yolu enfeksiyonlarından ayırt edilmesi gerekir.

Üretrit genellikle cinsel temas yoluyla bulaşır ve hem erkek hem de kadınlarda ürogenital komplikasyonlara yol açabilir.

Etkenler

Üretrit iki ana gruba ayrılır:

Gonokoksik Üretrit

  • Etken: Neisseria gonorrhoeae

  • Özellikleri: Piyojenik enfeksiyona neden olur; mukopürülan veya pürülan akıntı, dizüri ve üretra kaşıntısı ile belirti verir

  • Komplikasyon: Erkeklerde epididimit, kadınlarda servisit, endometrit ve salpenjit

Non-Gonokoksik Üretrit

  • Etkenler: Chlamydia trachomatis, Mycoplasma genitalium, Ureaplasma urealyticum, Trichomonas vaginalis

  • Özellikleri: Etkenler ya epitel yüzeyinde kalır ya da epitele nüfuz eder

  • Komplikasyon: Benzer şekilde alt üriner sisteme yayılabilir, ancak genellikle daha hafif seyirlidir

  • Not: Üretrit vakalarının büyük çoğunluğu asemptomatik seyreder

Belirtiler

  • Mukopürülan veya pürülan üretral akıntı

  • Dizüri (idrarda yanma)

  • Üretral pruritus (kaşıntı)

  • Bazı olgularda belirti olmayabilir (asemptomatik)

Tanı

  • Öykü ve fizik muayene

  • Mukopürülan akıntının varlığı

  • Gram boyama: Diplokok gözlemi

  • Nükleik Asit Amplifikasyon Testi (NAAT): Özellikle klamidya ve gonokok tespiti için

Tedavi

Gonokoksik Üretrit

  • Birinci basamak tedavi:

    • Seftriakson 1 g IM/IV tek doz +

    • Azitromisin 1 g oral tek doz

  • Alternatif: Azitromisin alerjisi durumunda doksisiklin + seftriakson veya sefiksim

  • Amaç: Etkinliği artırmak ve sefalosporinlere karşı direnci engellemek

Non-Gonokoksik Üretrit

  • Birinci basamak tedavi:

    • Doksisiklin 100 mg PO, günde 2 kez, 7 gün

  • Alternatif:

    • Azitromisin, 1. gün 500 mg, 2.-4. gün 250 mg tek doz

Tedavi sırasında cinsel partnerlerin de değerlendirilmesi ve gerektiğinde tedavi edilmesi enfeksiyonun tekrarını önler.

Özet

  • Üretrit, cinsel yolla bulaşan ve genellikle alt üriner sistem semptomları ile ortaya çıkan bir enfeksiyondur

  • Gonokoksik ve non-gonokoksik olarak ayrılır

  • Tanı öykü, fizik muayene, Gram boyama ve NAAT testleri ile konulur

  • Tedavi, etken patojene göre seftriakson + azitromisin veya doksisiklin ile yapılır

Üretrit: Etkenler, Tedavi ve İlaç Dozları

Etken / Tür

Sıklık / Notlar

Kullanılan İlaçlar

Örnek Piyasa İsmi

Önerilen Doz / Tedavi Süresi

Notlar

Neisseria gonorrhoeae (Gonokok)

Cinsel yolla bulaşır, genellikle erkeklerde purulent akıntı

Ceftriakson

Forsef®

Eqiceft®

500 mg IM tek doz (≤150 kg), 1 g IM tek doz (>150 kg)

Güncel kılavuzlarda monoterapi yeterli; önceden azitromisin ile kombinasyon önerilirdi

Chlamydia trachomatis

En sık non-gonokokal üretrit nedeni

Azitromisin 1 g PO tek doz veya Doksisiklin 100 mg PO 2×/gün, 7 gün

Azax®

Azomax®

Gebelikte azitromisin tercih edilir

Gonokok ile birlikte infekte olabileceği için test ve tedavi gerekebilir

Mycoplasma genitalium

Dirençli olabilen NGU

Azitromisin 1 g PO tek doz (gerekirse 500 mg/gün 3 gün) veya Moksifloksasin 400 mg PO/gün, 7–10 gün

Azax®

Direnç durumunda kültür ve duyarlılık testleri önerilir

Artan antibiyotik direnci dikkatle izlenmeli

Ureaplasma urealyticum

Non-gonokokal üretrit

Doksisiklin 100 mg PO 2×/gün, 7 gün veya Azitromisin 1 g PO tek doz

Azax®

Monodoks®

Hafif semptomlarda gözlem de düşünülebilir

Partner tedavisi önemlidir

Trichomonas vaginalis

Protozoon etken, nadiren erkek üretritinde

Metronidazol 2 g PO tek doz veya 500 mg PO 2×/gün, 7 gün

Nidazol®

Partner tedavisi zorunlu

Seksüel yolla bulaşır, tedavi sonrası test tekrar gerekebilir

Tablonun Kaynakçası

  1. Workowski KA, Bolan GA. Sexually transmitted infections treatment guidelines, 2021. CDC, MMWR Recomm Rep, 2021; 70(RR-4):1–187.

  2. European Association of Urology (EAU) Guidelines on Urological Infections, 2023.

  3. Stamm WE. Chlamydia trachomatis infections: Progress and problems. J Infect Dis, 2019; 219(Suppl 2): S1–S10.

  4. Jensen JS, Bradshaw CS. Management of Mycoplasma genitalium infections. Clin Microbiol Infect, 2015; 21: 427–434.

  5. Workowski KA. Management of Trichomonas vaginalis infection. Clin Infect Dis, 2015; 61(Suppl 8): S837–S845.

Bölümün Kaynakçası

  1. Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Sexually Transmitted Infections Treatment Guidelines, 2021.

  2. Workowski KA, Bolan GA. Sexually transmitted infections treatment guidelines, 2015. MMWR Recomm Rep. 2015;64(RR-3):1-137.

  3. Türk Üroloji Derneği. Üretrit ve Alt Üriner Sistem Enfeksiyonları, 2022.

  4. Stamm WE, Holmes KK. Chlamydia and Gonorrhea in Adults: Clinical Features and Diagnosis. N Engl J Med. 1999;340:63-70.


Üretrit Hakkında Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

1. Üretrit nedir?

Üretrit, üretranın inflamasyonu olarak tanımlanır. Enfeksiyöz veya enfeksiyöz olmayan kökenli olabilir ve çoğunlukla alt üriner sistem semptomları ile kendini gösterir. Cinsel temas yoluyla bulaşabilir ve hem erkek hem kadınlarda ürogenital komplikasyonlara yol açabilir.

2. Üretrit türleri nelerdir?

Gonokoksik Üretrit

  • Etken: Neisseria gonorrhoeae

  • Belirtiler: Mukopürülan/pürülan akıntı, dizüri, üretral kaşıntı

  • Komplikasyonlar: Erkeklerde epididimit, kadınlarda servisit, endometrit, salpenjit

Non-Gonokoksik Üretrit

  • Etkenler: Chlamydia trachomatis, Mycoplasma genitalium, Ureaplasma urealyticum, Trichomonas vaginalis

  • Belirtiler: Hafif dizüri, akıntı, bazen asemptomatik

  • Komplikasyonlar: Alt üriner sisteme yayılabilir, genellikle hafif seyirlidir

3. Üretrit belirtileri nelerdir?

  • Mukopürülan veya pürülan üretral akıntı

  • İdrarda yanma (dizüri)

  • Üretral kaşıntı (pruritus)

  • Bazı vakalar asemptomatik olabilir

4. Üretrit nasıl teşhis edilir?

  • Hasta öyküsü ve fizik muayene

  • Mukopürülan akıntının varlığı

  • Gram boyama ile diplokok tespiti

  • Nükleik Asit Amplifikasyon Testi (NAAT) ile klamidya ve gonokok tespiti

5. Üretrit tedavisi nasıl yapılır?

Gonokoksik Üretrit

  • İlk seçenek: Seftriakson 1 g IM/IV tek doz + Azitromisin 1 g PO tek doz

  • Alternatif: Azitromisin alerjisi varsa doksisiklin + seftriakson veya sefiksim

Non-Gonokoksik Üretrit

  • İlk seçenek: Doksisiklin 100 mg PO 2×/gün, 7 gün

  • Alternatif: Azitromisin (1. gün 500 mg, 2.-4. gün 250 mg tek doz)

  • Cinsel partnerlerin de değerlendirilmesi ve tedavi edilmesi önerilir

6. Üretrit etkenlerine göre ilaç ve dozları

Etken

Kullanılan İlaç

Örnek Piyasa İsmi

Önerilen Doz / Süre

Notlar

Neisseria gonorrhoeae

Ceftriakson

Forsef®, Eqiceft®

500 mg IM tek doz (≤150 kg), 1 g IM (>150 kg)

Monoterapi yeterli; önceden azitromisin ile kombinasyon önerilirdi

Chlamydia trachomatis

Azitromisin / Doksisiklin

Azax®, Azomax®

Azitromisin 1 g PO tek doz veya Doksisiklin 100 mg PO 2×/gün, 7 gün

Gebelikte azitromisin tercih edilir; gonokok ile birlikte enfekte olabilir

Mycoplasma genitalium

Azitromisin / Moksifloksasin

Azax®

Azitromisin 1 g PO tek doz veya Moksifloksasin 400 mg PO/gün, 7–10 gün

Direnç durumunda kültür ve duyarlılık testleri önerilir

Ureaplasma urealyticum

Doksisiklin / Azitromisin

Azax®, Monodoks®

Doksisiklin 100 mg PO 2×/gün, 7 gün veya Azitromisin 1 g PO tek doz

Hafif semptomlarda gözlem de düşünülebilir; partner tedavisi önemlidir

Trichomonas vaginalis

Metronidazol

Nidazol®

2 g PO tek doz veya 500 mg PO 2×/gün, 7 gün

Partner tedavisi zorunlu; test sonrası kontrol gerekebilir

7. Üretrit tedavisinde dikkat edilmesi gerekenler

  • Cinsel partnerlerin değerlendirilip tedavi edilmesi enfeksiyonun tekrarlamasını önler

  • Dirençli olgularda kültür ve antibiyotik duyarlılık testi yapılmalıdır

Sorumluluk Reddi Beyanı

Reçetemiz.net doktor ve eczacılardan oluşan geniş bir ekip tarafından, doktorlar ve tıp fakültesi öğrencileri için hazırlanmıştır. Buradaki bilgiler bir hekimin teyidine muhtaçtır. Sağlık profesyoneli olmayanların kullanımına uygun değildir. Sitenin amacı hekimlere kolaylık sağlamaktır. Hastanın klinik durumu gözetilerek reçetenin düzenlenmesi tanı koyan hekimin sorumluluğundadır. Reçetemiz.net herhangi bir sorumluluk taşımamaktadır.

Önemli Bilgilendirme

Bu site yalnızca sağlık profesyonellerinin kullanımı için tasarlanmıştır. Sağlık profesyoneli olmayan kullanıcılar bu siteyi kullanmamalıdır.