Karpal Tünel Sendromu (KTS)

Karpal tünel sendromu (KTS), median sinirin el bileğindeki karpal tünel içinde basıya uğraması sonucu gelişen bir tuzak nöropatisidir. Üst ekstremitede görülen en sık kompresif nöropati olup, özellikle 40–60 yaş arası kadınlarda daha yaygındır.

Karpal tünel; fleksor tendonlar ve median sinirin geçtiği, transvers karpal ligaman tarafından örtülen anatomik bir geçittir. Tünel içindeki basınç artışı, epinöral dolaşımın bozulmasına ve ilerleyen süreçte sinir fonksiyonlarında kalıcı hasara neden olabilir.

Epidemiyoloji ve Risk Faktörleri

• Kadın cinsiyet (erkeklere oranla 3 kat daha fazla)

• Hipotiroidi

• Diabetes mellitus (DM)

• Romatoid artrit (RA)

• Kronik böbrek yetmezliği (KBY)

• Gebelik (özellikle 3. trimesterde sıvı retansiyonu nedeniyle)

• Sigara, alkol kullanımı

• El bileğinin tekrarlayan fleksiyon-ekstansiyon hareketleri (örn. klavye, el işi, titreşimli alet kullanımı)Klinik Bulgular

Median sinirin duyusal dağılımına giren:

• (başparmak),

• (işaret parmağı),

• (orta parmak)

• ve 4. parmağın radial yarısında

Uyuşma, karıncalanma (parestezi), ağrı ve yanma hissi tipiktir.

• Gece artan ağrı ve uyuşma, hastayı uyandırabilir.

• El sallama veya bileği düzleştirme ile geçici rahatlama olabilir (flick sign).

• İleri olgularda tenar eminens kaslarında atrofi ve başparmak abdüksiyon gücünde azalma gözlenebilir.

• Duyusal belirtiler tenar bölgeyi içermez çünkü bu alan palmar kutanöz dal tarafından innervedir.

Fizik Muayene ve Provokatif Testler

Tinel Testi

• Karpal tünel üzerine perküsyon uygulanır.

• Median sinir alanında elektriklenme ve ağrı hissi testin pozitifliğini gösterir.

• Kolay uygulanabilir ancak yanlış pozitifliği yüksektir.

Phalen (Bilek Fleksiyon) Testi

• El bileği 1 dakika boyunca maksimum fleksiyona getirilir.

• Median sinir alanında uyuşma ve ağrı oluşması testin pozitif olduğunu gösterir.

• Duyarlılığı %67–83, özgüllüğü %40–98 arasındadır.

Durkan (Karpal Kompresyon) Testi

• Hekim başparmaklarıyla transvers karpal ligaman üzerine 30 saniye süreyle basınç uygular.

• Semptomların ortaya çıkması testin pozitifliğini gösterir.

• Duyarlılığı ve özgüllüğü en yüksek provokatif testtir.

Karpal Tünel Sendromu Tanısında Kullanılan Testlerin Karşılaştırmalı Tablosu

Tanısal Yaklaşım

• Klinik değerlendirme tanıda esastır.

• Tanıyı desteklemek veya cerrahi planlamak için:

  • Nerve Conduction Study (NCS) ve Elektromiyografi (EMG): Median sinir ileti hızında yavaşlama, latans artışı.

  • Ultrasonografi: Median sinir çapında artış (>10 mm²) KTS lehinedir.

  • MR görüntüleme: Ayırıcı tanıda gerekirse.

Hafif olgularda yalnızca klinik muayene yeterli olabilir. Elektrofizyolojik testler, özellikle cerrahi planlanan hastalarda önerilir.

Tedavi Yaklaşımı

Konservatif Tedavi

• Gece el bilek splinti (nötral pozisyonda) → gece semptomlarını azaltır.

• Aktivite modifikasyonu (tekrarlayıcı el hareketlerinden kaçınma)

• NSAİİ’ler (oral veya lokal)

• Kortikosteroid enjeksiyonları (kısa süreli rahatlama sağlayabilir)

• Kilo kontrolü, altta yatan nedenlerin tedavisi (ör. hipotiroidi)

Hafif ve orta şiddette semptomu olanlarda ilk basamak yaklaşımdır.

Cerrahi Tedavi

• Açık veya endoskopik karpal tünel gevşetme (transvers karpal ligaman kesilir).

• Başarı oranı %75–90’dır.

• Endikasyonlar:

  • Konservatif tedaviye rağmen 3 aydan uzun süren semptomlar

  • EMG’de belirgin sinir ileti blokajı

  • Tenar atrofi veya ciddi güç kaybı

Cerrahi sonrası erken mobilizasyon, nüks riskini azaltır.

Ayırıcı Tanı

• Servikal radikülopati (özellikle C6-C7)

• Pronator teres sendromu

• Diyabetik nöropati

• Periferik polinöropati

• Tenosinovit

Komplikasyonlar

• Kalıcı duyu kaybı

• Tenar kas atrofisi

• Cerrahi sonrası ağrı veya nüks

• Median sinir travması (nadir)

Prognoz ve Takip

• Erken evre KTS’de konservatif tedavi ile yüksek oranda iyileşme sağlanabilir.

• Uzamış sinir kompresyonu durumunda iyileşme sınırlı kalabilir.

• Cerrahi sonrası hastaların çoğu 6–12 hafta içinde fonksiyonlarına döner.

• Rekürrens oranı %5–10’dur.

Kaynakça

1. American Academy of Orthopaedic Surgeons (AAOS). Management of Carpal Tunnel Syndrome Clinical Practice Guideline, 2024.

2. Aroori S, Spence RA. Carpal tunnel syndrome. Ulster Med J. 2008;77(1):6–17.

3. Atroshi I, et al. Prevalence of carpal tunnel syndrome in a general population. JAMA. 1999;282(2):153–158.

4. Bland JD. Carpal tunnel syndrome. BMJ. 2007;335:343–346.

5. Padua L, Coraci D, et al. Carpal tunnel syndrome: Clinical features, diagnosis, and management. Lancet Neurology. 2022;21(2):147–157.

6. American Academy of Neurology (AAN). Guideline: Treatment of carpal tunnel syndrome. Neurology. 2023.

7. Keith MW, et al. Diagnosis of carpal tunnel syndrome. J Hand Surg Am. 2009;34(1):160–162.

8. Sevy JO, Varacallo M. Carpal Tunnel Syndrome. StatPearls [Internet]. Updated January 2025.

Sık Sorulan Sorular (SSS) – Karpal Tünel Sendromu (KTS)

1. Karpal tünel sendromu nedir?
Karpal tünel sendromu, median sinirin el bileğindeki karpal tünel içinde sıkışması sonucu oluşan tuzak nöropatisidir. Bu durum el ve parmaklarda ağrı, uyuşma ve güçsüzlükle kendini gösterir.

2. KTS kimlerde daha sık görülür?

• 40–60 yaş arası kadınlar

• Hipotiroidi, diyabet, romatoid artrit veya kronik böbrek yetmezliği olanlar

• Gebelik (özellikle 3. trimester)

• Tekrarlayan el bileği hareketleri yapan kişiler (klavye, el işi, titreşimli alet kullanımı)

3. KTS belirtileri nelerdir?

• Başparmak, işaret ve orta parmak ile 4. parmağın radial yarısında uyuşma ve karıncalanma

• Gece artan ağrı ve parestezi, el sallama ile geçici rahatlama

• İleri evrede tenar kaslarda atrofi ve başparmak abdüksiyon gücünde azalma

4. KTS tanısında hangi fizik muayene testleri kullanılır?

• Tinel Testi: Median sinir üzerine perküsyon, elektriklenme veya karıncalanma hissi

• Phalen Testi: Bileğin maksimum fleksiyonda tutulması, median sinir dermatomunda parestezi

• Durkan Kompresyon Testi: Karpal tünel üzerine bası, parestezi oluşması

• Reverse Phalen ve el bileği elevasyon testleri de destekleyici olabilir

5. Elektrofizyolojik testlerin rolü nedir?

• EMG/NCS: Median sinir iletim hızını ölçer, distal latans uzaması ve blokaj tespit eder. Cerrahi planlanan olgularda altın standarttır.

6. Görüntüleme yöntemleri nelerdir?

• Ultrason: Median sinir çapını değerlendirir (>10 mm² KTS lehinedir)

• MR: Ayırıcı tanıda gerekirse kullanılır

7. KTS tedavisinde konservatif yaklaşımlar nelerdir?

• Gece el bilek splinti kullanımı

• Tekrarlayıcı el hareketlerinden kaçınma

• NSAİİ kullanımı

• Kortikosteroid enjeksiyonları (geçici rahatlama)

• Altta yatan nedenlerin tedavisi (ör. hipotiroidi, kilo kontrolü)

8. Cerrahi tedavi ne zaman gereklidir?

• Konservatif tedaviye rağmen 3 aydan uzun süren semptomlar

• EMG’de belirgin sinir ileti blokajı

• Tenar atrofi veya ciddi güç kaybı
  Cerrahi, açık veya endoskopik transvers karpal ligaman kesilmesi ile yapılır ve başarı oranı %75–90’dır.

9. KTS ayırıcı tanısı nelerdir?

• Servikal radikülopati (C6-C7)

• Pronator teres sendromu

• Diyabetik nöropati

• Periferik polinöropati

• Tenosinovit

10. KTS komplikasyonları nelerdir?

• Kalıcı duyu kaybı

• Tenar kas atrofisi

• Cerrahi sonrası ağrı veya nüks

• Nadir de olsa median sinir travması

11. KTS’de prognoz ve takip nasıldır?

• Erken evre KTS’de konservatif tedavi ile yüksek oranda iyileşme sağlanabilir.

• Uzamış sinir kompresyonunda iyileşme sınırlı olabilir.

• Cerrahi sonrası fonksiyon genellikle 6–12 hafta içinde geri döner.

• Rekürrens oranı %5–10’dur.