Tinea Kapitis Reçetesi: Günlük Tedavi (10-20 Kg Çocuk)

🩺 Tedavinin Mantığı Tinea capitis, saçlı deri ve saç foliküllerinin dermatofitlere bağlı enfeksiyonudur ve özellikle çocuklarda görülür. Klinik olarak skuamlanma, saçlarda kırılma, yamalı alopesi, siyah nokta görünümü ve kaşıntı ile seyredebilir. İnflamatuvar olgularda püstül, krutlanma ve kerion gelişebilir. Enfeksiyon saç folikülünü tuttuğu için topikal antifungal tedavi tek başına yeterli değildir; tedavinin temelini sistemik antifungal ilaçlar oluşturur. Antifungal şampuanlar ise spor yükünü ve bulaştırıcılığı azaltmak amacıyla sistemik tedaviye yardımcı olarak kullanılır.

💊 Reçetede Dikkat Edilecek Noktalar • Tinea capitiste sistemik antifungal tedavi gereklidir. Tedavi seçimi hastanın yaşı, kilosu, olası etken ve klinik özelliklere göre yapılmalıdır. • Terbinafin ve griseofulvin başlıca sistemik tedavi seçenekleridir; uygun hastalarda itrakonazol veya flukonazol alternatif olarak değerlendirilebilir. • Trichophyton türlerinde terbinafin, Microsporum enfeksiyonlarında ise griseofulvin genellikle daha etkili seçeneklerdir. • Sistemik antifungal başlanmadan önce özellikle karaciğer hastalığı veya hepatotoksisite riski bulunan hastalarda AST-ALT değerleri ve ilaç etkileşimleri değerlendirilmelidir. • Ketokonazol veya selenyum sülfit içeren antifungal şampuanlar sistemik tedavinin yerine geçmez. Saçlı derideki spor yükünü ve çevreye bulaşı azaltmak amacıyla yardımcı tedavi olarak kullanılabilir. • Şampuan yalnızca saça değil saçlı derinin tamamına temas edecek şekilde uygulanmalı ve birkaç dakika bekletildikten sonra durulanmalıdır. • Türkiye'de antifungal şampuanların SGK geri ödeme koşulları reçeteleyen uzmanlık alanına göre değişebileceğinden güncel geri ödeme koşulları ayrıca kontrol edilmelidir.

🦠 Bulaşın Önlenmesi • Tinea capitis kişiden kişiye doğrudan temasla veya tarak, saç fırçası, havlu, şapka, yastık ve benzeri kontamine eşyalar aracılığıyla bulaşabilir. • Tarak, saç fırçası, havlu, şapka ve yastık gibi kişisel eşyalar paylaşılmamalıdır. • Aynı evde yaşayan kişiler özellikle saçlı deride skuamlanma, kaşıntı veya saç dökülmesi açısından değerlendirilmelidir. • Bazı dermatofitler hayvanlardan bulaşabildiğinden, özellikle kedi veya köpekle temas öyküsü bulunan hastalarda zoofilik bulaş akılda tutulmalıdır. • Saçların kazınması veya tamamen kesilmesi tedavi için gerekli değildir.

⚠️ Kaçırılmaması Gereken Durumlar • Ağrılı, ödemli, püstüler, krutlu ve akıntılı inflamatuvar plak (kerion) gelişmesi şiddetli inflamatuvar tinea capitisi düşündürür. Gecikmiş veya yetersiz tedavi skatrisyel alopesi ve kalıcı saç kaybına neden olabileceğinden dermatoloji değerlendirmesi geciktirilmemelidir. • İnflamatuvar tinea capitis veya skatrisyel alopesi şüphesi bulunan hastaların dermatoloji uzmanına yönlendirilmesi önerilir. • 10 kg'ın altındaki çocuklarda sistemik antifungal tedavinin seçimi ve dozlandırılması için dermatoloji değerlendirmesi tercih edilmelidir. • Püstül ve krutların bulunması bakteriyel enfeksiyonla karıştırılabilir. Kerion esas olarak yoğun inflamatuvar bir fungal enfeksiyondur; yalnızca antibiyotik verilmesi yeterli değildir. • Tinea capitis; alopesi areata, seboreik dermatit, psoriasis, trikotillomani ve bakteriyel folikülit ile karışabilir. Saçlarda kırılma ve skuamlanmanın birlikte bulunması tinea capitis lehinedir. • Tanının belirsiz olduğu veya tedaviye yanıt alınamayan olgularda direkt mikroskobik inceleme, fungal kültür veya uygun diğer mikolojik testlerle tanının doğrulanması düşünülmelidir.